Kitap Tanıtımı: Rıza Isfahani’den Gençler İçin Ahlaki Kurallar Dizgisi

İslamî Analiz olarak, kitap tanıtımlarına devam ediyoruz. Bu ay, Havva Baykoz, Rıza İsfehani’nin “Herkes İçin Gerekli Ahlaki Kurallar” adlı kitabını tanıtıyor.

İslamî Analiz/Kültür-Sanat

İslamî Analiz olarak, kitap tanıtımlarına devam ediyoruz. Bu ay, Havva Baykoz, Rıza İsfehani’nin “Herkes İçin Gerekli Ahlaki Kurallar” adlı kitabını tanıtıyor.

Önemli ahlakî kodları vermesi bakımından bu önemli kitabın tanıtımını istifadenize sunuyoruz:

Rıza Isfahani’den Gençler İçin Ahlaki Kurallar Dizgisi

Rıza İsfehani’nin kaleminden özelde gençleri ilgilendiren,  özgün adı Ahlâk Berây-i Heme (Râh u Rusûm-i Zindegi) olan Türkçe’ye  “Herkes İçin Gerekli Ahlaki Kurallar (Hayatın Yol ve Üslubu)” olarak çevrilen kitap, başlık başlık oldukça sade ve öz bir anlatımla gündelik hayata ışık tutabilecek bir dizi ahlaki kurallardan bahseder.

İsfehani, kitabın ön sözünde insanın yaşamı boyunca başarılı olması için neler yapması gerektiğini ve hayatın yok edici dalgalarına kapılmaması için insanın nelerden kaçınmasını öğretmek amacıyla bu kitabı telif ettiğini söyler; fakat kitabın en temel amacını şöyle belirler: “Bu kitap, en güzel şekilde yaşamayı sağlayacak bir programdır.”

Peki insanoğlu en güzel şekilde nasıl yaşar? Bilindiği gibi İslam,  insanı kendine teslim etmez ve sürdürdüğü yaşamına birtakım kodlar koyar. Buna Kuran-ı Kerim’in ifadesiyle Allah’ın boyası anlamına gelen fıtrat/yaratılış da denir. Allah, insana bu yaşam koduna/yaradılışına uyduğu müddetçe tatmin olunmuş bir hayat bahşedeceğinin müjdesini verir. İşte bu yaşam kodu da insanın fıtratına yerleşmiş olan ahlaktır. Diyebiliriz ki ahlaklı yaşam; İslami, insani, fıtri yaşamdır. Zaten ahlak kelimesinin  yaratılış manasına gelen “hulk” kökünden türemiş olması da buna en büyük delildir.

Rıza İsfehani de bu gerçekten hareketle insanın günlük yaşamını bu yaratılış kanunlarına göre belirler ve biz tekâmül yolcularına bir kılavuz sadedinde basit kurallar ile rehberlik eder. İsfahani, kitabına herhangi bir günahı ilk defa işlemekten sakının ki onu tekrar etmek kolaylaşmasın manasına gelebilecek “İlk Günahtan Sakının” kuralıyla başlayarak, “İntikam Almaktan Sakının” kuralıyla kitabını bitirir. Bu iki kural ile beraber toplam 137 kuraldan bahseder. Bu kurallar en temelde insanın hayatı boyunca muhatap olacağı varlıklar ile olan ilişkisini tanzim eder.  Bunları şöyle sıralayabiliriz:

1- İnsanın kendisi ile olan ilişkisi

2- İnsanın Allah ile olan ilişkisi

3- İnsanın insanlar ile olan ilişkisi

4- İnsanın hayvanat/nebatat/tabiat ile olan ilişkisi

İsfehani, insanın kendisiyle olan ilişkisini belirlerken kendini tanıma, kendini tanıdıktan sonra kendi imkânlarına göre bir hedef belirleme, nefsin tuzaklarına aldanmama ve onunla mücadele noktasında okurlara belirli yöntemler sunar. Yazar, insanı özgür bir birey olarak algılar; fakat onu kişisel gelişim kitapları gibi sınırsız bir yaşama sürüklemez. Bir yandan “Hakka tevekkül ederek kendinize dayanın” derken bir yandan da “Ahireti unutmayın” diyerek insanın Allah karşısındaki pozisyonunu belirler. Aynı zamanda yazar, “Asla kendinizi birilerine ve bir gruba satmayın!” uyarısında bulunarak Müslümanın bir şahsiyet olarak toplumda var olmasının gerekliliğini hatırlatır. Bunların yanında insanın kemalatını zedeleyecek çok yeme, çok uyuma, tefekkürden gafil olma, kitap okumama, her yerde kendini farklı renk ve tabiatta gösterme, zulme rıza gösterme, kibirli, riyakâr, pısırık, eleştiriye kapalı olma, zamanı hoyratça kullanma gibi menfi şeylerden bahsederken; bize oldukça detay gibi gelebilecek “Sigara ve benzeri şeylere bağımlı olmayın!” uyarısı ile bizleri hayatta sadece Allah’a bağımlı kılmak ister. Ayrıca modern ve materyalist bir zihnin ürünü olan günümüz gençliğine, yalnızca dış görünüşe duyarlı, kendisini yücelten tüm değerlerini bir imaj uğruna kurban eden dönemin aziz (!) gençlerine “Tüm vaktinizi süslenmeyle geçirmeyin!”, “Maddiyata fazla gönül bağlamayın!”, “Gerçek huzuru malın çokluğunda aramayın!” gibi nasihatlerde bulunur. İnsanın kendisi ile olan ilişkisini anlatan pasajlar kitabın ağırlıklı konularını oluşturur. Zira insan en çok kendine yabancıdır…

Yazar Allah-insan ilişkisinde insanı Allah karşısında bir kul olarak belirler. Ubudiyetinin gereği olarak “Maneviyatınıza önem veriyor musunuz?” sorusunu sorup, “Seher vaktinin niyaz ve sırrından gafil olmayın!”, “ Daima Allah’ı anın!” gibi uyarılarda bulunur.

“Köşeye çekilenlerden olmayın!” diyerek insanın toplumsal bir varlık olduğuna dikkat çeken yazar,  insanın diğer insanlarla ilişkisini düzenleyecek “ İnsanlarla iyi geçinin!”, “İnsanları boş yere meşgul etmeyin!”, “Ayıp aramayı bir kenara itin!”, “Düşmanlarınıza dahi adaletli davranın!”, “Fakir ve zenginin arasında asla fark gözetmeyin!”, “Kesinlikle kimseye minnet etmeyin!”, “Başkasının arkasından gıybet etmeyin!”,  gibi bir dizi kurallardan bahseder.

İsfehani, “Hayvanlara karşı şefkatli olun” diyerek hayvanların da duygu sahibi ve insanlar gibi kadirşinas bir yapıya sahip olduklarını hatırlatarak onlara karşı merhametle yaklaşılması gerektiğinin, Allah’ın nezdinde üstün bir kişilik kazanmaya vesile olduğunun önemle altını çizer.

Görüldüğü üzere yazar, her insanın düşündüğü; fakat ardına düşmediği bir takım konuları farklı bir üslup ile gündeme getiriyor. Kitabın sohbet şeklinde ilerlemesi ve “Din Nasihattir” prensibince muhataba nasihatlerde bulunması ve oldukça sade bir dilin kullanılması kitabın akıcı bir şekilde ilerlemesine katkı sağlıyor. Tüm bu özellikler, kitabı kendi alanındaki diğer kitaplardan ayrıcalıklı kılıyor.

İstifademize…

Havva BAYKOZ/İslamî Analiz

Yorum Yaz

Yorumlar

ANKETİMİZE KATILIN
Sitemize Nasıl Ulaştınız ?


HABER ARŞİVİ
NAMAZ VAKİTLERİ
  • İmsak 04:57
  • Güneş 06:28
  • Öğle 13:13
  • İkindi 16:50
  • Akşam 19:45
  • Yatsı 21:09